Czy tradycyjne Święto Pasterskie może stać się punktem wyjścia do pracy z algorytmami, animacją i cyfrową scenografią? W Gminnym Centrum Kultury w Lipnicy Wielkiej w dniach 25–27 lutego 2026 r. udowodniono, że tak! Trzydniowy cykl warsztatowy połączył lokalne dziedzictwo z nowoczesnymi technologiami. Narzędzia AI dają historii regionu możliwość bycia opowiadaną językiem współczesnego filmu poklatkowego i multimedialnej sceny.
Dzień pierwszy – narzędzia ai w praktyce instytucji kultury
W dniu 25 lutego odbyło się szkolenie „Sztuczna inteligencja w praktyce: narzędzia dla nowoczesnej instytucji kultury”. Spotkanie miało charakter warsztatowy – uczestnicy nie tylko poznawali możliwości narzędzi, ale od razu testowali je w działaniu.
Na początku uporządkowano podstawowe informacje dotyczące działania AI: czym jest uczenie algorytmów, jakie są ograniczenia modeli językowych oraz z czego wynikają błędy generowanych treści. Dużo uwagi poświęcono precyzyjnemu formułowaniu poleceń. Analizowano, jak określenie roli („zachowuj się jak…”), zadania, stylu wypowiedzi i grupy odbiorców wpływa na jakość odpowiedzi.
Ćwiczenia oparto na realnym kontekście Święta Pasterskiego w Lipnicy Wielkiej. Uczestnicy przygotowywali:
- propozycje postów do mediów społecznościowych w różnych tonach komunikacyjnych,
- scenariusze działań promocyjnych skierowanych do mieszkańców i turystów,
- koncepcje materiałów graficznych i prezentacyjnych,
- pomysły na działania angażujące społeczność lokalną.
Uczestnicy zdobyli praktyczne umiejętności w zakresie wykorzystania sztucznej inteligencji do sprawnego zarządzania biblioteką i jej promocją. Warsztaty pozwoliły opanować techniki szybkiego generowania kreatywnych pomysłów oraz tworzenia tekstów, które przyciągają uwagę lokalnej społeczności. Kursanci nauczyli się, jak w kilka chwil projektować profesjonalne materiały wizualne i multimedialne, a także jak automatyzować analizę dokumentów, by sprawniej porządkować instytucjonalną wiedzę. Dzięki tym kompetencjom przygotowanie pełnej kampanii informacyjnej czy oprawy graficznej wydarzenia staje się zadaniem prostym i możliwym do realizacji w ograniczonym czasie.
Testowane narzędzia AI to dla uczestników realne zdolności, których wykorzystanie staje się elementem nie tylko przyspieszającym pracę, ale też sprawnie ją porządkuje. Polska jest liderem w korzystaniu z AI, ale czy idzie za tym wiedza? Z najnowszego raportu KPMG „Sztuczna inteligencja w Polsce” płynie jasny wniosek: mamy dużą lukę kompetencyjną. Z omówienia raportu płyną interesujące wnioski dla instytucji kultury.
Każde narzędzie omawiano pod kątem realnego zastosowania w instytucji kultury: promocja wydarzeń, dostępność treści, przygotowanie materiałów edukacyjnych, usprawnienie codziennej pracy. Szkolenie pokazało, że dobrze wykorzystana AI skraca czas przygotowania materiałów i pomaga uporządkować proces twórczy.
Dzień drugi – historia lokalna w animacji poklatkowej
W dniu 27 lutego uczestnicy przeszli od pracy koncepcyjnej do twórczej realizacji. Warsztaty animacji poklatkowej były poświęcone historii lokalnej i możliwości opowiadania jej obrazem.
Zajęcia rozpoczęły się od wprowadzenia do historii filmu – od narodzin fotografii w XIX wieku po pierwsze projekcje kinowe, w tym pokaz z 1895 roku. Uczestnicy poznali pojęcie FPS (klatki na sekundę) i samodzielnie obliczali, ile zdjęć potrzeba, aby powstała jedna minuta filmu. Szybko okazało się, że nawet krótka animacja wymaga setek fotografii.
W części warsztatowej uczestnicy:
- analizowali przykładowe filmy poklatkowe,
- opracowywali scenariusz inspirowany lokalną tematyką,
- rozpisywali sceny na konkretne ujęcia,
- planowali ruch postaci i elementów scenografii,
- przygotowywali przestrzeń zdjęciową.
Po etapie koncepcyjnym rozpoczęła się realizacja. Każdy, nawet najmniejszy ruch postaci wymagał wykonania osobnego zdjęcia. Praca była powtarzalna i wymagała koncentracji: fotografujemy – przesuwamy element – fotografujemy ponownie. Uczestnicy przekonali się, jak liczba klatek wpływa na płynność obrazu i tempo narracji.
Zebrany materiał został zmontowany w programie DaVinci Resolve. W etapie postprodukcji dodano napisy oraz elementy dźwiękowe, które nadały filmowi spójność.
Dzień trzeci – scenografia przyszłości
Trzeciego dnia uczestnicy pracowali nad multimedialną scenografią i budowaniem nastroju scenicznego z wykorzystaniem AI. Szkolenie pokazało, że sztuczna inteligencja nie zastępuje twórcy, lecz może być narzędziem – szkicownikiem wizualnym i przestrzenią testową do sprawdzania różnych wariantów światła, koloru i kompozycji.
Uczestnicy tworzyli krótkie formy sceniczne, opracowując strukturę tekstu (prolog, sceny, epilog), cyfrowe tła, pojedyncze obiekty scenograficzne, ścieżkę dźwiękową oraz głos narratora. Duży nacisk położono na precyzyjne opisy, które decydowały o klimacie obrazu i jego użyteczności scenicznej.
Jedna grupa przygotowała komplet teł, obiektów i oprawę dźwiękową do krótkiej sztuki komediowej, druga – do dynamicznej opowieści przygodowej. Obie realizacje różniły się nastrojem i kolorystyką, ale łączyła je spójność warstw: obraz, ruch, dźwięk i narracja tworzyły jednolitą całość.
Efektem trzeciego dnia były krótkie materiały wideo gotowe do wykorzystania jako projekcja sceniczna lub wizualne tło wydarzenia.
Wspólne doświadczenie
Trzydniowy cykl warsztatowy pokazał trzy perspektywy pracy instytucji kultury. Pierwsza dotyczyła świadomego wykorzystania nowoczesnych narzędzi cyfrowych w komunikacji i promocji. Druga – zespołowej pracy twórczej przy animacji poklatkowej. Trzecia – budowania nastroju i przestrzeni scenicznej przy użyciu cyfrowych warstw obrazu i dźwięku.
Uczestnicy nie tylko zdobyli nowe umiejętności techniczne, ale także zobaczyli, że tradycję można opowiadać współczesnym językiem. Poączenie lokalnej historii z nowoczesnymi technologiami.
