27 i 28 kwietnia 2023 roku, w godzinach 9:00 – 14:00, w Filii Nr 1 Miejskiej Biblioteki Publicznej we Wrocławiu odbyło się szkolenie pt. „Jak prawidłowo zachować się w stosunku do osoby z niepełnosprawnością,
czyli savoir-vivre dla bibliotekarzy”. Uczestnicy szkolenia poznali terminologię i język związane z niepełnosprawnością oraz zasady zachowania wobec osób nią dotkniętych. Nie zabrakło także ćwiczeń praktycznych – inscenizowania i omawiania poszczególnych, potencjalnych sytuacji.
Wprowadzenie
Uczestnicy poznali definicję niepełnosprawności, używaną terminologię oraz podstawowe rodzaje niepełnosprawności. Zapoznali się też ze statystykami na temat niepełnosprawności w Polsce. Ważnym tematem był również język, jakim mówimy o osobach z niepełnosprawnościami. Dyskutowano na temat różnych określeń (nowych i starszych, wychodzących już z użycia terminów) oraz o odczuciach z nimi związanych. Omówiono właściwe i niewłaściwe określenia uzasadniając te wybory.
Poruszono temat specyfiki funkcjonowania osób z różnymi rodzajami niepełnosprawności, ponieważ jest ona także warunkiem właściwego zachowania wobec tej grupy czytelników biblioteki, a przy tym pomaga w rozumieniu ich sytuacji i w budowaniu większej otwartości ze strony osób „pełnosprawnych”.
Do szkolenia dołączono kilka elementów humorystycznych (zabawne filmiki), żeby pokazać, że osoby z niepełnosprawnością często mają duży dystans do siebie i są bardzo otwarte. Miało to na celu przekonanie uczestników, że warto być otwartym na takie osoby i nie bać się wyjść w ich stronę, nawet jeśli nie jesteśmy do końca pewni, czy zachowamy się właściwie.
Jak zachować się wobec osób z niepełnosprawnościami?
Kolejnym zagadnieniem była rozmowa na temat uczestnictwa osób z niepełnosprawnościami w życiu biblioteki, o doświadczeniach pracowników biblioteki w kontaktach z osobami niepełnosprawnymi i pytanie – jak sprawić, żeby osoby z niepełnosprawnościami czuły się komfortowo w naszej instytucji? I czy znajomość zasad zachowania wobec osób z niepełnosprawnością wpłynie również na komfort pracy bibliotekarzy?
Ćwiczenia praktyczne
Dużo czasu poświęcono na ćwiczenia praktyczne. Osoby biorące udział w szkoleniu inscenizowały konkretne sytuacje, w których znajomość zasad zachowania wobec osób z niepełnosprawnościami jest niezbędna.
Uczestnicy mieli np. okazję najpierw poznać zasady, a potem przećwiczyć prowadzenie osoby niewidomej (ćwiczenie wykonywane w parach, w opaskach zaciemniających na oczach). Następnie osoby w parze zamieniały się rolami. Dzięki temu każdy miał okazję postawić się zarówno w roli przewodnika, jak i osoby niewidomej. Te działania pomogły na własnej skórze odczuć, jakie trudności może napotkać taka osoba podczas poruszania się w przestrzeni biblioteki.
W jednym z ćwiczeń uczestnicy próbowali poznawać dotykowo przedmioty przedstawione na tyflografice. Ćwiczenie miało na celu uświadomienie uczestnikom, że osoby niewidome potrzebują także informacji głosowych, które dookreślają to, co mogą poznać dotykiem.
Inspirujące lektury
Na koniec zostało przedstawionych kilka ważnych i inspirujących pozycji filmowych i książkowych związanych z tematyką niepełnosprawności. Wśród nich pojawiły się pozycje, które mogą zmieniać świadomość pewnych zjawisk związanych z niepełnosprawnością, poszerzając przy tym wiedzę.
Atmosfera na szkoleniu była pozytywna, a uczestnicy uważni, zaangażowani, otwarci na udział w ćwiczeniach i rozmowie. Te czynniki sprawiły, że spotkanie było w stu procentach udane.
